De Lipizzaner

De Lipizzaner kan bogen op een lange geschiedenis. Men spreekt er wel van dat de Romeinen ze al voor de wagenrennen gebruikten en dat ze als strijdros fungeerden voor Middeleeuwse ridders. De naam wordt ontleend aan de stoeterij die Aartshertog Karel II van Oostenrijk in 1580 in Lipizza (Lipica) stichtte. Lipica ligt nu in Slovenië, maar maakte destijds deel uit van Oostenrijk. Nu worden Lipizzaner overal ter wereld gefokt tot zelfs in Zuid-Afrika aan toe. Niet verwonderlijk. De Lipizzaner is braaf, geduldig, nobel, trouw en mooi en dus overal geliefd. Ze zijn veelzijdig inzetbaar, aangespannen en onder het zadel, voor dressuur maar ook voor recreatief rijden. Oorspronkelijk uit de bergachtige gebieden afkomstig, gedijen ze goed in een continentaal klimaat en zijn bestand tegen grote temperatuurverschillen. Slechts in extreme omstandigheden worden ze ondergebracht in -meestal – loopstallen.

Het is een barok paard en draagt genen van Iberische oorsprong, thans de PRE of de Andalusiër. Ook doemt bij het beeld van de Lipizzaner ogenblikkelijk de Spaanse rijschool in Wenen op.

In Roemenië is het de staatsstoeterij Simbata de Jos bij Fagaras die vooral voor de verbreiding van het ras zorgdroeg. Deze oorspronkelijk Hongaarse stoeterij is opgericht door de familie Von Bruckenthal in de 18e eeuw. De hier gefokte Lipizzaners waren dan ook qua exterieur te vergelijken met hun Hongaarse familie. Men kent inRoemenië niet alleen de traditionele witte en schimmelkleur, maar ook zwarte, bruine en voskleurige Lipizzaners, die overigens allemaal, dus ook de witte, donker worden geboren. Ze worden langzaam volwassen. Ook pas na 7 à 8 jaar bekent de witte Lipizzaner zijn definitieve kleur. De stokmaat is rond de 1.57 m doch er is een tendens om grotere Lipizzaners te fokken en ook Merlelor legt zich daarop toe.

Elke Lipizzaner in Roemenië wordt genaamd in de bloedlijn van de vader en elk veulen krijgt twee brandmerken als bewijs van zijn zuivere afkomst. Brandmerken is in Nederland verboden, maar was in Roemenië verplicht. Tegenwoordig worden ze gechipt.
Er zijn zes hoofdbloedlijnen : Pluto, Favory, Conversano, Maestoso, Neapolitano en Siglavy. In Roemenië bestaan ook de bloedlijnen Tulipan en Incitato. De laatste is bijna uitgestorven maar gelukkig heeft Merlelor een prachtige Incitato fokmerrie, Diorissimo geheten.